‘Sportverenigingen leveren jaarlijks €14,1 miljard aan maatschappelijke waarde’

Sportverenigingen in Nederland leveren jaarlijks een geschatte maatschappelijke waarde van €14,1 miljard. Dat blijkt uit het landelijke impactonderzoek van RVVB, waarin de activiteiten van 100 sportverenigingen zijn geanalyseerd.

Gemiddeld €546.000 maatschappelijke waarde per vereniging

De 100 onderzochte sportverenigingen realiseerden in 2024 gezamenlijk een maatschappelijke waarde van €54,6 miljoen. Gemiddeld komt dit neer op €546.000 per vereniging. Op basis van deze resultaten wordt de totale impact van bijna 26.000 sportverenigingen in Nederland geschat op €14,1 miljard per jaar. Volgens het rapport ligt die geschatte impact aanzienlijk hoger dan de netto gemeentelijke uitgaven aan sport, die in 2024 uitkwamen op circa €1,4 miljard.

Vrijwilligers vormen de basis

Vrijwilligers spelen een centrale rol binnen sportverenigingen. Bij de 100 onderzochte verenigingen waren in 2024 bijna 16.000 vrijwilligers actief. Samen leverden zij circa 1,9 miljoen uur inzet, goed voor ongeveer 90 procent van de totale arbeidsinzet. Volgens het onderzoek vormt deze vrijwillige inzet de motor achter de maatschappelijke impact van verenigingen.

Grootste impact via sport en bewegen

Het grootste deel van de maatschappelijke impact komt voort uit de kerntaak van sportverenigingen: het organiseren van sport- en beweegactiviteiten. Ongeveer 80 procent van de totale impactwaarde hangt hiermee samen.

De onderzochte verenigingen verzorgden gezamenlijk ruim 6 miljoen sporturen in 2024, met een maatschappelijke waarde van bijna €44 miljoen. Daarnaast organiseerde 67 procent van de verenigingen sportactiviteiten voor kwetsbare doelgroepen, goed voor meer dan 124.000 sporturen.

Brede maatschappelijke rol

Naast sport leveren verenigingen ook een bijdrage aan andere maatschappelijke thema’s. Uit het onderzoek blijkt dat sportverenigingen bijdragen aan alle 17 Sustainable Development Goals. Gemiddeld draagt een vereniging bij aan negen van deze doelen.

De impact strekt zich volgens het rapport uit over meerdere domeinen, waaronder gezondheid en welzijn, sociale cohesie en inclusie, armoedebestrijding, persoonlijke ontwikkeling en duurzaamheid. Sportverenigingen ondersteunen leden bij financiële drempels, bieden stageplekken en werkervaringsplekken, organiseren activiteiten voor kwetsbare groepen en investeren in duurzame accommodaties en energie.

Sportverenigingen als sociale knooppunten

Het rapport beschrijft sportverenigingen als lokale ontmoetingsplekken waar sport, sociale verbinding en ondersteuning samenkomen. Verenigingen organiseren naast sport ook activiteiten voor de buurt, bieden dagbesteding en werkervaringsplekken en stellen accommodaties beschikbaar voor maatschappelijke initiatieven.

Rol van verenigingen staat onder druk

Tegelijkertijd staat de maatschappelijke rol van sportverenigingen volgens het onderzoek onder druk. Verenigingen hebben te maken met financiële onzekerheid, een groeiende afhankelijkheid van vrijwilligers en beperkte structurele ondersteuning, terwijl de verwachtingen vanuit overheid en samenleving toenemen.

Aanbevelingen voor beleid

In het rapport worden veertien aanbevelingen gedaan aan beleidsmakers en gemeenten. Daarbij ligt de nadruk op het beter verankeren van sportverenigingen in beleid, het versterken van het organiserend vermogen, het anders kijken naar subsidie en ondersteuning en het erkennen van sportaccommodaties als maatschappelijk vastgoed. Het landelijke impactonderzoek is opgesteld door RVVB in samenwerking met De Grote Clubactie, Impact Agency en Social Handprint by MAEX.